Poziomy reedukacji nerwowo-mięśniowej: zdolności, a umiejętności

Pourazowa rehabilitacja ruchowa oraz normalizacja motoryczna zachodzą naturalnie. Większość ludzi po urazie podejmuje aktywność fizyczną, która wspiera ich spontaniczny i niewspomagany powrót do zdrowia. Wszystko to wydarza się bez specjalistycznej wiedzy oraz rozumienia fizjologicznych podstaw gojenia się i powrotu do zdrowia. W omawianej formie rehabilitacji dany pacjent podejmuje się częściowo lub całkowicie wykonywania ruchów, do których zdolność utracił. Rozpoczynanie chodzenia staje się rehabilitacją dla osoby, która utraciła pełną zdolność chodu. Podobnie u osoby, która utraciła zdolność sięgania po przedmioty w wyniku urazu barku, rehabilitacją będą powtażane próby wzorca sięgania ręką w określonym kierunku / kierunkach. Celem takiej formy terapii jest ogólne przywracanie umiejętności wykonywania określonego wzorca ruchowego. Odnosi się to rehabilitacji umiejętności.

Opisane powyżej podejście nie zawsze prowadzi do uzyskania zamierzonych celów. Pacjenci, którzy odczuwają ból lub wykazują deficyty ruchowe mogą rozwijać wzorce ruchowe, które zwrotnie mogą wzmacniać ich dysfunkcję. Pacjent może posiadać trudności w chodzeniu w wyniku zaburzenia kontroli równowagi lub koordynacji. Wykorzystując zasadę podobieństw, zachęcając pacjenta do chodzenia, „chodzenie będzie treningiem koordynacji i równowagi”. Jednak pacjent w celu „lepszego” chodzenia będzie wykorzystywał wzorce kompensacyjne - będzie chodził powoli, na szerszej płaszczyźnie podparcia, z krótszym krokiem - co nie będzie korzystnie wpływało na poprawę kontroli równowagi i koordynacji podczas chodu.

Równowaga i koordynacja są częścią klilku bloków budujących kontrolę, która składa się na zdolność ruchową. Owe bloki nazywane są zdolnościami senso-motorycznymi. Podejście terapeutyczne, które skupia się na różnych zdolnościach senso-motorycznych nazywane jest „re-abilitacją”. Na tym poziomie rehabilitacji celem jest odtworzenie utraconej kontroli powiązanej z określoną zdolnością. W przypadku opisanego powyżej chodu, rehabilitacja powinna skupiać się na stymulowaniu równowagi i koordynacji w dynamicznych pozycjach stojących.

Rehabilitacja umiejętności oraz re-abilitacja (zdolności) są istotne klinicznie i często wykorzystywane razem. Jednak można stosować pewne przesunięcia koncentracji na jedno z oby podejść w zależności od stan, kondycji i fazy gojenia się pacjenta.

Karol Szapel MSc,PT,MT
Warszawa, Styczeń 2012

Wróć